Kalkulatorów w serwisie: 513

Kalkulator impedancji pętli zwarcia (kondensatory, cewki, dB)

Charakterystyka wyłącznika

Wynik

Maksymalna impedancja pętli dla B162,875 Ω
Szacowana impedancja pętli0,729 Ω
Warunek samoczynnego wyłączeniaspełniony
Prąd zadziałania Ia (wyzwalacz elektromagnetyczny)
80 A
Kryterium dla pomiaru (⅔ · U₀/Ia — przewody zimne)
1,917 Ω
Spodziewany prąd zwarciowy
316 A
Rezystancja przewodów L + PE
0,429 Ω
Maksymalna Zs [Ω] przy U₀ = 230 V
InB (5·In)C (10·In)D (20·In)
6 A7,673,831,92
10 A4,62,31,15
16 A2,881,440,72
20 A2,31,150,58
25 A1,840,920,46
32 A1,440,720,36
40 A1,150,580,29
63 A0,730,370,18
Obliczenia krok po kroku
  1. Ia = 5 · In = 5 · 16 = 80 A (wyłącznik B)
  2. Warunek: Zs · Ia ≤ U₀ → Zs ≤ 230 / 80 = 2,875 Ω
  3. Szacunek: Zs ≈ Z źródła + 2·L/(γ·S) = 0,3 + 2·30/(56·2,5) = 0,729 Ω
  4. Prąd zwarciowy Ik = U₀ / Zs = 230 / 0,729 = 316 A
  • Wynik orientacyjny: rzeczywistą impedancję pętli zwarcia mierzy się miernikiem (PN-HD 60364-6). Kryterium ⅔ uwzględnia wzrost rezystancji przewodów nagrzanych prądem zwarcia.
  • Wyłączniki nadprądowe: B — 3…5·In, C — 5…10·In, D — 10…20·In; do warunku przyjmuje się górną granicę. Gdy warunek dla wyłącznika nadprądowego nie jest spełniony, samoczynne wyłączenie może zapewnić wyłącznik różnicowoprądowy (opcja RCD).
  • Czasy wyłączenia wg PN-HD 60364-4-41 (układ TN, 230 V): 0,4 s w obwodach odbiorczych do 63 A z gniazdami i do 32 A zasilających odbiorniki stacjonarne, 5 s w obwodach rozdzielczych.
  • Instalację elektryczną sprawdza się co najmniej raz na 5 lat — także w domach jednorodzinnych (art. 62 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego); z kontroli sporządza się protokół (art. 62a).

Kalkulator elektroniczny łączy kilka narzędzi dla elektryków i elektroników. Najważniejsze sprawdza impedancję pętli zwarcia — czy wyłącznik nadprądowy albo różnicowoprądowy wyłączy zasilanie dostatecznie szybko, gdy dojdzie do zwarcia. Pozostałe tryby liczą kondensatory i cewki szeregowo i równolegle, reaktancję i rezonans LC, stałą czasową RC, decybele, dzielnik napięcia i objętość obudowy głośnika z parametrów Thiele-Smalla.

Jak korzystać z kalkulatora elektronicznego

Wybierz narzędzie z listy:

  • Impedancja pętli zwarcia — wybierz prąd znamionowy i charakterystykę wyłącznika (B, C, D) albo wyłącznik różnicowoprądowy (RCD) z prądem IΔn, a potem wpisz zmierzoną impedancję albo długość obwodu, przekrój i impedancję w rozdzielnicy do szacunku.
  • Kondensatory i cewki szeregowo i równolegle — wpisz wartości z przedrostkami, np. 10u; 22u; 100n.
  • Reaktancja i rezonans LC — częstotliwość, pojemność i indukcyjność.
  • Stała czasowa RC — rezystancja i pojemność; dostaniesz τ, częstotliwość graniczną i tabelę ładowania.
  • Decybele — zamienia stosunek mocy lub napięć na dB i z powrotem.
  • Dzielnik napięcia — napięcie wyjściowe, prąd i moc tracona.
  • Obudowa głośnika — Vas, Qts i Fs głośnika; dostaniesz obudowę bass-reflex i zamkniętą.

Impedancja pętli zwarcia — warunek samoczynnego wyłączenia

W układzie TN (najczęstszym w Polsce) zwarcie przewodu fazowego z obudową urządzenia musi szybko spowodować wyłączenie zasilania przez zabezpieczenie. Warunek normy PN-HD 60364-4-41:

Zs · Ia ≤ U₀

gdzie Zs to impedancja pętli zwarcia, Ia — prąd powodujący zadziałanie zabezpieczenia w wymaganym czasie, a U₀ — napięcie fazowe względem ziemi (230 V). Dla wyłączników nadprądowych przyjmuje się górną granicę zakresu wyzwalacza elektromagnetycznego:

Charakterystyka Zadziałanie natychmiastowe Ia
B 3–5 × In 5 × In
C 5–10 × In 10 × In
D 10–20 × In 20 × In

Maksymalna Zs przy 230 V:

Wyłącznik B C D
10 A 4,60 Ω 2,30 Ω 1,15 Ω
16 A 2,88 Ω 1,44 Ω 0,72 Ω
20 A 2,30 Ω 1,15 Ω 0,58 Ω
25 A 1,84 Ω 0,92 Ω 0,46 Ω
32 A 1,44 Ω 0,72 Ω 0,36 Ω

Norma wymaga wyłączenia w ciągu 0,4 s w obwodach odbiorczych do 63 A z gniazdami wtyczkowymi i do 32 A zasilających odbiorniki stacjonarne (230 V, układ TN), a w ciągu 5 s w obwodach rozdzielczych. Wyłącznik nadprądowy spełnia czas 0,4 s, gdy prąd zwarcia osiąga zakres jego zadziałania natychmiastowego. Gdy warunku nie da się spełnić, samoczynne wyłączenie może zapewnić wyłącznik różnicowoprądowy: dla bezzwłocznego Ia = IΔn, dla selektywnego (typu S) Ia = 2 · IΔn — przy 30 mA dopuszczalna impedancja to aż 230 / 0,03 = 7667 Ω.

Kalkulator impedancji pętli zwarcia — przykład: B16, 30 m przewodu 2,5 mm²

Obwód gniazd zabezpieczony wyłącznikiem B16, 30 m przewodu miedzianego 2,5 mm², impedancja w rozdzielnicy 0,3 Ω:

  1. Prąd zadziałania: Ia = 5 × 16 = 80 A.
  2. Maksymalna impedancja: Zs ≤ 230 / 80 = 2,875 Ω.
  3. Szacowana impedancja pętli: 0,3 + 2 × 30 / (56 × 2,5) = 0,3 + 0,429 = 0,729 Ω.
  4. Spodziewany prąd zwarciowy: 230 / 0,729 = 316 A — cztery razy więcej, niż trzeba. Warunek jest spełniony.

Gdy wpiszesz wartość zmierzoną, kalkulator porówna ją z ⅔ wartości maksymalnej — 1,917 Ω dla B16 — bo miernik mierzy przewody zimne, a przy zwarciu ich rezystancja rośnie. Zmierzone 1,5 Ω spełnia warunek. Dla wyłącznika C32 granica to 230 / 320 = 0,719 Ω, a przy zmierzonych 0,6 Ω warunek nie jest spełniony (⅔ × 0,719 = 0,479 Ω) — obwód potrzebuje wyłącznika o mniejszym prądzie zadziałania, większego przekroju albo wyłącznika różnicowoprądowego.

Pomiary elektryczne i kontrole okresowe — przepisy

Po wykonaniu lub przebudowie instalacji elektryk przeprowadza sprawdzenie odbiorcze wg PN-HD 60364-6: oględziny i pomiary rezystancji izolacji, ciągłości przewodów ochronnych, impedancji pętli zwarcia i działania wyłączników różnicowoprądowych. Wyniki trafiają do protokołu z pomiarów, który właściciel przechowuje z dokumentacją budynku.

Właściciel musi zlecać kontrolę instalacji elektrycznej i piorunochronnej co najmniej raz na 5 lat (art. 62 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego) — w zakresie połączeń, zabezpieczeń, ochrony przeciwporażeniowej, rezystancji izolacji i uziemień. Obowiązek obejmuje także domy jednorodzinne. Kontrolę może przeprowadzić osoba z uprawnieniami budowlanymi w specjalności instalacyjnej elektrycznej albo ze świadectwem kwalifikacyjnym na stanowisku dozoru (art. 62 ust. 5); kontrolujący sporządza protokół (art. 62a). Za niewykonanie kontroli grozi grzywna (art. 93 pkt 8).

Pomiary to prace kontrolno-pomiarowe, które według rozporządzenia o kwalifikacjach z 2022 r. wymagają świadectwa kwalifikacyjnego w grupie 1, ważnego 5 lat.

Kalkulator kondensatorów, cewek i stałej czasowej RC

  • Kondensatory: równolegle C = C₁ + C₂ + …; szeregowo 1/C = 1/C₁ + 1/C₂ + … Dla 10 µF i 22 µF: równolegle 32 µF, szeregowo 6,875 µF.
  • Cewki (bez sprzężenia magnetycznego): odwrotnie — szeregowo indukcyjności się dodają, równolegle dodają się ich odwrotności.
  • Reaktancja: XC = 1/(2πfC), XL = 2πfL. Przy 50 Hz kondensator 10 µF ma 318,3 Ω, a cewka 100 mH — 31,42 Ω.
  • Rezonans LC: f₀ = 1/(2π√(LC)) — dla 100 mH i 10 µF to 159,15 Hz; przy tej częstotliwości XL = XC.
  • Stała czasowa RC: τ = R · C. Dla 10 kΩ i 10 µF τ = 0,1 s, a częstotliwość graniczna filtru RC 1/(2πτ) = 1,59 Hz. Po czasie τ kondensator ładuje się do 63,2% napięcia zasilania, po 5τ (0,5 s) — do 99,3%.
  • Decybele: dla mocy dB = 10 · log₁₀(P₂/P₁), dla napięć dB = 20 · log₁₀(U₂/U₁). Dwukrotność mocy to +3,01 dB, dwukrotność napięcia +6,02 dB. Bel i decybel należą w Polsce do legalnych jednostek miar.

Kondensatory połączone szeregowo powinny mieć rezystory wyrównawcze, bo napięcie rozkłada się na nich odwrotnie proporcjonalnie do pojemności.

Kalkulator obudowy głośnika — bass-reflex i zamknięta

Z parametrów Thiele-Smalla głośnika kalkulator szacuje obudowę przybliżonymi wzorami D. B. Keele’a:

  • objętość bass-reflex Vb = 15 · Vas · Qts^2,87,
  • częstotliwość strojenia Fb = 0,42 · Fs · Qts^−0,9,
  • częstotliwość −3 dB F3 = 0,26 · Fs · Qts^−1,4,
  • obudowa zamknięta: α = (Qtc/Qts)² − 1, Vb = Vas / α, Fc = Fs · Qtc / Qts.

Przykład: Vas 50 l, Qts 0,35, Fs 30 Hz — bass-reflex 36,9 l strojony na 32,4 Hz (F3 33,9 Hz); obudowa zamknięta przy Qtc 0,707 — 16,2 l, rezonans 60,6 Hz.

Bass-reflex sprawdza się zwykle przy Qts 0,2–0,5, obudowa zamknięta przy Qts 0,3–0,7. To objętości netto — dolicz objętość głośnika, tunelu i wzmocnień, a projekt sprawdź w symulatorze, np. WinISD.

Najczęstsze pytania

Jaka jest maksymalna impedancja pętli zwarcia dla B16?

2,875 Ω przy 230 V (230 / 80 A). Dla wartości zmierzonej przyjmij ⅔ tej wartości, 1,92 Ω, ze względu na wzrost rezystancji przewodów przy zwarciu. Dla C16 granica wynosi 1,44 Ω, a dla D16 — 0,72 Ω.

Jak obliczyć impedancję pętli zwarcia?

Zmierz ją miernikiem impedancji pętli w najdalszym gnieździe obwodu. Do szacunku dodaj impedancję w rozdzielnicy do rezystancji przewodu fazowego i ochronnego: 2 × L / (56 × S) dla miedzi. 30 m przewodu 2,5 mm² dodaje 0,43 Ω.

Jaki czas wyłączenia jest wymagany?

Według PN-HD 60364-4-41 w układzie TN przy 230 V: 0,4 s dla obwodów odbiorczych do 63 A z gniazdami i do 32 A z odbiornikami stacjonarnymi oraz 5 s dla obwodów rozdzielczych. Wyłącznik nadprądowy spełnia 0,4 s, gdy prąd zwarcia osiąga zakres jego zadziałania natychmiastowego.

Jaka impedancja pętli dla wyłącznika różnicowoprądowego 30 mA?

Do 7667 Ω przy 230 V (230 / 0,03 A) dla wyłącznika bezzwłocznego; dla selektywnego typu S przyjmuje się 2 · IΔn. Dlatego wyłącznik różnicowoprądowy zapewnia samoczynne wyłączenie także tam, gdzie wyłącznik nadprądowy nie spełnia warunku.

Jak często trzeba robić pomiary elektryczne?

Co najmniej raz na 5 lat zgodnie z art. 62 Prawa budowlanego, także w domach jednorodzinnych, oraz zawsze po wykonaniu lub przebudowie instalacji. W zakładach pracy, w zależności od warunków, może być potrzebna częstsza kontrola.

Jak połączyć kondensatory, żeby zwiększyć pojemność?

Równolegle — pojemności się sumują: 10 µF i 22 µF dają 32 µF. Szeregowo pojemność maleje (6,875 µF dla tej samej pary), ale rośnie dopuszczalne napięcie.

Źródła

Ostatnia aktualizacja: 28 października 2026

Powiązane kalkulatory